GERECHTSHOVEN
Amsterdam
Arnhem
Den Bosch
Den Haag
Leeuwarden
Benelux
ADVOCATEN PER
PROVINCIE
Brabant
Drenthe
Flevoland
Friesland
Gelderland
Groningen
Limburg
Noord Holland
NH: Amsterdam
Overijssel
Utrecht
Zeeland
Zuid Holland
|
Smartengeld is een
tegemoetkoming (geld) voor de geleden schade die iemand
heeft ondervonden.
als gevolg van lichamelijk of geestelijk letsel,
als de betrokkene in zijn eer of goede naam is geschaad
of
op andere wijze in zijn persoon is aangetast,
als sprake is van het oogmerk om immateriële schade toe
te brengen,
dan wel
als sprake is van aantasting van de nagedachtenis van
een familielid.
Het wordt ook wel vergoeding van immateriële schade
genoemd,
waarmee een onderscheid wordt aangebracht met
de materiële schade,
zoals verlies van inkomsten, kosten
in verband met huishoudelijke hulp of reparatiekosten
aan de auto in geval van een verkeersongeval.
Smartengeld is een onderdeel van wat meer algemeen
letselschade
wordt genoemd. In het Nederlands recht is
het smartengeld geregeld in
artikel 106 van Boek 6 van
het Burgerlijk Wetboek.
Lichamelijk letsel
De gevallen van lichamelijk letsel komen het meest voor.
In Nederland zijn de bedragen meestal laag in verhouding
tot sommige andere landen. Het hoogst toegekende bedrag
was tot 1991 EUR 136.000 en betrof iemand die door een
medische fout met het HIV-virus was besmet. Het niveau
is al jaren redelijk constant. In april 2007 heeft een
rechtbank een bedrag van EUR 150.000 toegewezen aan iemand
die blijvend zwaar lichamelijk en psychisch letsel had
opgelopen doordat hij door vier daders - waaronder zijn
ex-echtgenote - ernstig was mishandeld. Er is sprake van
een eenzijdige verlamming, cognitieve stoornissen en het
verlies van een oog, terwijl de betrokkene sindsdien
rolstoelgebonden is. De uitspraak is te vinden op
www.rechtspraak.nl onder het nummer: LJN:BA2723 (Rechtbank
's-Hertogenbosch). De door Nederlandse rechters
toegekende smartengeldbedragen zijn terug te vinden in
het themanummer: Smartengeld van het tijdschrift
Verkeersrecht, dat de ANWB eens in de drie jaar uitgeeft.
De laatste uitgave is van 2006. In sommige andere landen
in Europa worden aanzienlijk hogere bedragen uitgekeerd.
Voor het verlies van een oog wordt in 2005 bijvoorbeeld
in Italië EUR 80.000 uitgekeerd, in Engeland EUR 49.300, in Duitsland
EUR 60.000, terwijl in Nederland EUR 22.000 wordt
toegekend. Het hoogst toegewezen bedrag bedraagt in
Duitsland en in Italië in het jaar 2005 EUR 500.000 en in Engeland
EUR 330.000. Maar er zijn ook landen in Europa,
die lagere bedragen toekennen dan in Nederland. Het
verlies van een oog betekent in Oostenrijk bijvoorbeeld
een smartengeld van EUR 14.500, en het hoogst toegekende
bedrag in Denemarken is EUR 88.500. In de Verenigde Staten
kunnen de bedragen oplopen tot meerdere miljoenen
dollars.
Geestelijk letsel
Vaak gaat lichamelijk letsel gepaard met geestelijk (psychisch)
letsel. Er bestaat ook recht op smartengeld in geval van
geestelijk letsel als niet tegelijkertijd ook sprake is
van lichamelijk letsel. Voorbeelden uit de praktijk zijn
een uit de hand gelopen zakelijk geschil, hinder door de
kraaiende hanen van de buurman of de confrontatie met
een schokkende gebeurtenis (Hoge Raad (HR) 22 februari
2002, NJ 2002, 240, Kindertaxi). Wel wordt in dat geval
een ondergrens aangehouden. Een meer of minder sterk
psychisch onbehagen is niet genoeg. In het algemeen is
het voldoende als bij degene om wie het gaat een in de
psychiatrie erkend ziektebeeld is vastgesteld. Ook wordt
als regel vereist, dat de betrokkene deskundige medische
hulp heeft gezocht (HR 9 mei 2003, RvdW 2003, 92 en HR 9
juli 2004, NJ 2005, 391).
Naasten en nabestaanden
Smartengeld kan ook worden toegekend aan een ander dan
de benadeelde zelf. Het kan daarbij gaan om shockschade
en om affectieschade. Voor de eerstgenoemde is als regel
vereist, dat men geconfronteerd is met een ernstig (verkeers-)ongeval
of met de gevolgen ervan en daardoor geestelijk letsel
ontstaat. Affectieschade heeft betrekking op de situatie
van het overlijden of ernstig gewond raken van een
direct naaste. Op dit moment is vergoeding van
affectieschade in beginsel nog niet mogelijk in
Nederland; een daartoe strekkend wetsontwerp (nr. 28
781) is in behandeling bij de Eerste Kamer
whiplash -
medische fout -
letselschade -
schadevergoeding -
smartengeld -
no cure no pay
|
RECHTBANKEN
Alkmaar
Almelo
Amsterdam
Arnhem
Assen
Breda
Dordrecht
's Gravenhage
Groningen
Haarlem
's Hertogenbosch
Leeuwarden
Maastricht
Middelburg
Roermond
Rotterdam
Utrecht
Zutphen
Zwolle
|